การศึกษาเปรียบเทียบเหตุรำคาญตามกฎหมายว่าด้วยการสาธารณสุขของประเทศไทย และของต่างประเทศที่มีอันตรายต่อจิตใจ

การศึกษาเปรียบเทียบเหตุรำคาญตามกฎหมายว่าด้วยการสาธารณสุขของประเทศไทย และของต่างประเทศที่มีอันตรายต่อจิตใจ

Comparative study of the psychological impact of nuisance law between Thailand and other countries

 

อินจิรา นิยมธูร1, สรสิช  เหลืองรุ่งเกียรติ2, เจียระไน ปฐมโรจน์สกุล1, สิทธิพันธุ์ ไชยนันทน์1

                                    1 คณะวิทยาศาสตร์สุขภาพ วิทยาลัยเทคโนโลยีสยาม 46 ถนนจรัญสนิทวงศ์ แขวงวัดท่าพระ เขตบางกอกใหญ่ กรุงเทพฯ 10600

2 สำนักงานสุขาภิบาลสิ่งแวดล้อม สำนักอนามัย 10 แขวง ทุ่ง พญาไท เขต ราชเทวี, ถนน พญาไท แขวง ทุ่งพญาไท เขต ราชเทวี กรุงเทพมหานคร 10400

*สิทธิพันธุ์ ไชยนันทน์: csitthipan@yahoo.com, 02-878-5037

บทคัดย่อ

            เหตุรำคาญตามพระราชบัญญัติการสาธารณสุข พ.ศ. 2535 มาตรา 25 นั้นองค์ประกอบที่จะทำให้เกิดความรับผิดตามกฎหมาย คือ 1. มีการกระทำใด ๆ หรืออาคารสถานที่ มีสภาพไม่เหมาะสมหรือถูกปล่อยปละละเลย  2. เหตุดังกล่าวมีผลกระทบแก่ผู้อยู่อาศัยในบริเวณนั้น ใกล้เคียง หรือผู้ที่ประสบกับเหตุนั้น  3. เหตุดังกล่าวต้องเป็นเหตุให้เสื่อมหรืออาจเป็นอันตรายต่อสุขภาพ กาย และ/หรือ จิตใจ

โดยเหตุรำคาญที่เกิดขึ้นนี้ไม่จำเป็นว่าต้องเกิดจากการ จงใจหรือมีเจตนา หรือเกิดเพราะความประมาทเลินเล่อ เพราะจุดประสงค์ตาม มาตรา 25 ใช้คำว่า“อาจก่อ”จึงไม่ต้องการผลหรือไม่จำต้องเกิดผลเสียหาย เพียงแต่ “อาจก่อ” ให้เกิดความเดือดร้อน หรือเสียหาย ก็เข้าองค์ประกอบความผิดแล้ว ดังนั้น เมื่อครบองค์ประกอบทั้ง 3 ส่วน จึงครบองค์ประกอบเป็นเหตุรำคาญแต่เนื่องจากคำว่า “อันตรายต่อสุขภาพ” พระราชบัญญัติการสาธารณสุขมิได้มีนิยามศัพท์ไว้โดยเฉพาะแต่เป็นที่ยอมรับของนักวิชาการด้านการสาธารณสุข จะอ้างอิงนิยามของคำว่า “สุขภาพ” ขององค์การอนามัยโลก1  ว่าหมายถึง สภาวะที่สมบูรณ์ของร่างกาย จิตใจ และดำรงชีวิตอยู่ในสังคมได้อย่างเป็นปกติสุข

สำหรับเจ้าหน้าที่ ในการตรวจสอบเรื่องร้องเรียน จึงจำเป็นจะต้องวินิจฉัยให้ได้ว่ามีองค์ประกอบครบถ้วนทั้ง 3 ประการนี้หรือไม่ ซึ่ง องค์ประกอบที่ 1 และ 2 นั้น สามารถจะตรวจสอบหรือพิสูจน์ได้โดยวิธีการทางวิทยาศาสตร์ แต่องค์ประกอบที่ 3 ต้องพิสูจน์ให้ได้ว่า เป็นเหตุให้เสื่อม หรืออาจเป็นอันตรายต่อสุขภาพ จริงๆอย่างชัดเจน ซึ่งโดยหลักของกฎหมายแล้ว “ผู้ใดเป็นผู้กล่าวอ้าง ผู้นั้นมีภาระในการพิสูจน์ข้อเท็จจริง” อย่างไรก็ตาม มีเหตุผล หรือการกระทำบางอย่าง เจ้าหน้าที่ก็สามารถชี้ชัดได้ เนื่องจากมีกฎหมายหรือกฎเกณฑ์กำหนดไว้โดยชัดเจนอยู่แล้ว

ทั้งนี้หากพระราชบัญญัติการสาธารณสุข มีเจตนารมณ์และวัตถุประสงค์ ที่ต้องการรับรองทางจิตใจ ที่ให้รวมถึงความทุกข์ทางอารมณ์ หรืออารมณ์เศร้าโศกเสียใจด้วย ก็ควรมีการเพิ่มเติมความหมายในกฎหมายให้ชัดเจนขึ้น เพราะในปัจจุบัน ได้วางหลักอันตรายต่อจิตใจเป็นแนวบรรทัดฐานมาโดยตลอด เช่นเดียวกับศาลในต่างประเทศว่า ความวิปโยคโทมนัส ความเศร้าโศกเสียใจ ความว้าเหว่ เป็นเพียงความรู้สึกทางอารมณ์ไม่ใช่อันตรายต่อจิตใจ เพราะอันตรายต่อจิตใจต้องเป็นผลจากการถูกทำร้าย แต่ความรู้สึกถูกเหยียดหยาม เจ็บใจ แค้นใจเหล่านี้ เป็นอารมณ์ หาใช่อันตรายต่อจิตใจไม่

คำหลัก :  เหตุรำคาญ,  พระราชบัญญัติการสาธารณสุข,  อันตรายต่อจิตใจ

 

 

Abstract

According to section 25 of the Public Health Act B.E. 2535 (1992) of Thailand, nuisance will be considered when the following action is undertaken:

  1. Any action or building is inappropriate condition or is abandoned without taking care by any responsible group.
  2. The condition in (1) affects people who live in that neighboring area.
  3. The condition in (1) causes human physical and/or psychological impact.

Nuisance event may be occurred by either intentional or unintentional activities as it was obviously mentioned in the section 25 of the Public Health Act. It might not damage the stuffs, but causes annoyance to the residents living around. As a result, people may experience health impacts because of that nuisance event.

The word “health” was not clearly defined by the Public Health Act, but it normally uses the definition according to that of World Health Organization (WHO), which state as “a completion of physical, mental, and social well-being and not merely the absence of disease or infirmity.”

As a public health officer, they need to clarify whether the occurred event completely follows three aforementioned actions. The action (1) and (2) could be proved by scientific evidence, but the action (3) is possible to prove by the one who complain the existing event as a nuisance event. They need to identify or show the evidence of their health status to the public health officers, and the officers then considered whether the event is classified as nuisance event or not.

However, if we need to incorporate the psychological responsibility, such as sadness of affected people in Public Health Act. We need to clearly identify that kind of action in the law because the emotional or mental response is important for human life during this time.

Keywords: Nuisance, Public Health Act, Psychological Impact